Porsuk (Tembris) Vadisi, Dağlık Frigya Bölgesi’nin Eskişehir il sınırlarında kalan vadilerinden biridir. Porsuk Nehri boyunca uzanan vadi, Porsuk Barajı’ndan kent merkezine kadar ulaşmaktadır. Bölgede Kızılinler, Gökçekısık, Uluçayır, Yenisofça ve İncesu köylerinde, volkanik tüf kayalıklar üzerinde konumlanmış Frig, Roma ve Bizans dönemlerine ait kaya yerleşmeleri ve anıtlar görülebilmektedir.

Uluçayır köyünde yer alan Çatalkaya adını alçak bir tepenin üzerinde yükselen, çatal şeklinde oyulmuş anıtsal kayadan alır. Keskaya olarak da bilinir. Frigler kayayı yontarak düzeltmiş ve ortasına dikey, derin bir oluk açmıştır. Bu kayanın doğusunda Sivrikaya veya Uzunkaya olarak adlandırılan bir başka kaya kütlesinde de küçük bir Frig kaya anıtı vardır. Porsuk Vadisi'nin önemli noktalarından biridir.

Gökçekışık köyünde, köyün hemen yanı başında yükselen kayalık plato üzerinde Frig dönemine ait büyük kaya mekânları bulunmaktadır.

Yenisofça köyünün güneybatısında yer alan arazide alçak kaya kütlelerine oyulmuş Roma ve Bizans dönemlerine ait oda mezarlar, tekne mezarlar ve kaya mekânları bulunur. Köyde, Kilisekaya olarak adlandırılan kayalık tepenin Porsuk Nehri’ne bakan kuzey yüzünde yer alan Frig kaya anıtı ve oda mezarları ile merdivenli geçitlerle birbirine bağlanan çok katlı Bizans kaya mekânları son derece dikkat çekicidir. Buradaki en önemli kaya yapısı ise geç Helenistik döneme tarihlenen kaya mezarıdır. Anıtsal bir cephe mimarisine sahip olan mezar, saçaklık ve üçgen alınlığı iki sütun tarafından taşınan bir Dor tapınağının kayalara oyulmuş ön cephesini temsil etmektedir. Giriş holünün arkasında iki ayrı kapıdan girilen iki mezar odası vardır. Kilise mezarı, Roma ve Bizans dönemlerinde bazı ilave ve değişiklikler yapılarak kullanılmaya devam etmiştir.

Kaynak: Eskişehir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü.

Eskişehir Gezilecek Yerler