Şanlıurfa’nın Halfeti ilçesi, birçok medeniyete ev sahipliği yapmış ve tarihi değerlere sahip, küçük bir yerleşimdir. Fırat Nehri’nin kıyısındaki ilçenin 2000 yılında yapılan Birecik Barajı nedeniyle beşte üçü sular altında kalmıştır. İlçenin kalan kısmında ise yeni yerleşim alanları oluşturulmuştur. Türkiye’nin Cittaslow Ağı’na dahil olan ilçe, “sakin şehir” unvanına sahiptir.

 

 

Urartu metinlerinde “Halpa” olarak anılan Halfeti, Kommagene Krallığı’nın önemli şehirlerinden biri olmuştur. MÖ 2. binde Hurri-Mitannilerin, MÖ 1. binde Aramilerin, Akamenidlerin ve Seleukosların hakimiyetine giren bölge, MÖ 74’te Roma İmparatorluğu’nun Suriye eyaletine bağlanmıştır. 16. yüzyılda Halfeti ve çevresi Osmanlı topraklarına katılmış ve uzun süre Urfa’nın bir kazası olan Rumkale’nin adıyla anılmıştır. Halfeti, 1954’te ise ayrı bir ilçe olmuştur.  

 

Saklı cennet olarak tanımlanan Halfeti, doğal taştan yapılmış evleri, mağaraları, kiliseleri, sokakları, köyleri, iklimi ve coğrafyası ile ilgi çekmektedir. Özellikle, “eski Halfeti” olarak anılan bölge ziyaretçilerin uğrak noktasıdır. 19. yüzyılda yapılmış olan Merkez Cami, Halfeti gerdanı olarak anılan asma köprü, tarihi evlerin ve konakların bezediği sokaklarıyla Halfeti, doğal güzellikleri ve yerel mimarisiyle ilgi çekicidir. Halfeti’ye bağlı köylerde ve Gaziantep’e bağlı Rumkale’de çok sayıda tarihi kalıntı bulunmaktadır. Baraj suları altında kalan Savaşan köyü camisinin minaresi ise bölgenin sembolü olmuştur.  

 

 

Halfeti’de, Fırat Nehri üzerinde tekne gezisi yapılabilmektedir. Çekem ve Savaşan köyleri ile Rumkale güzergahında yaklaşık bir saat süren bu gezi sırasında; su altında kalan evler, ağaçlar, camiler, yüzer restoranlar, asma köprü, Rumkale, Savaşan köyü ve kayalara oyulmuş mağaralar görülebilmektedir. Su kayağı, jet ski, dalış, kürek ve kano gibi su sporlarına olanak tanıyan Halfeti, zaman zaman yarışlara da ev sahipliği yapmaktadır. Tarihi kadar doğasıyla ilgi çeken Halfeti’de zorluk derecesine göre günübirlik yürüyüşler yapmak mümkündür.

 

 

Geleneksel mutfağının zenginliği ile de öne çıkan Halfeti, endemik bitki ve hayvan türleriyle de bilinmektedir. Baraj öncesi Halfeti evlerinin bahçelerini süsleyen Kara Gül, dünyada sadece burada yetişir. Halfeti’de, ilçenin simgelerinden olan Kara Gül’ün yetiştirildiği üretim çiftliğini gezmek de mümkündür.

 

Kaynak: kalkinmakutuphanesi.gov.tr. “Sulara Gömülü Bir Tarih Tanığı Halfeti.” Karacadağ Kalkınma Ajansı ve Halfeti Kaymakamlığı. 2018.